Chociaż polskie kino rozwija się w tempie, które można określić jako dynamiczne, nadal jest stosunkowo niewielkie w porównaniu z głównymi rynkami europejskimi. Chociaż produkcja 112 filmów pełnometrażowych w 2022 r. może wydawać się imponująca, Niemcy utrzymują stałą średnią na poziomie 250, a Francja przekracza 300. Różnice te podkreślają zakres działalności głównych krajów europejskich oraz znaczną pracę, jaką Polska musi jeszcze wykonać, aby znacznie zwiększyć swoje znaczenie.

W polskich kinach sprzedano prawie 40 milionów biletów, co było szczególnie dobrym wynikiem po ograniczeniach związanych z pandemią, ale nadal poniżej średniej europejskiej. W całej UE sprzedano aż 525 milionów biletów. Tempo wzrostu w Polsce wyniosło 51%, podczas gdy średnia UE wyniosła 64%. Wskazuje to, że chociaż rynek krajowy dobrze się odradza, nie ma on takiej samej dynamiki jak w Czechach czy Danii, gdzie lokalne produkcje przyczyniły się do niezwykle szybkiego powrotu widzów do kin.

Szacowana wartość polskiego rynku audiowizualnego wynosi 8 mld zł. Chociaż kwota ta jest godna uwagi, udział Polski wynosi zaledwie 3,4% sektora UE, którego wartość wynosi 50 mld euro. Ta dysproporcja pokazuje zakres potencjału krajowej branży, a także obszary, które wymagają inwestycji i strategicznych wyborów. Szczególnie problematyczny jest dostęp do finansowania; według aż 85% producentów jedną z głównych przeszkód w rozwoju jest brak odpowiednich instrumentów finansowych.

Chociaż zachodnie banki od dawna współpracują z producentami w celu ograniczenia ryzyka, udzielając gwarancji ukończenia produkcji i kredytów pomostowych, tego typu rozwiązania są nadal rzadkością w Polsce. Jest to szczególnie niekorzystne dla niezależnych filmowców, którym czasami brakuje środków na realizację ambitnych projektów, pomimo ich umiejętności i kreatywnej odwagi. Wielu polskich producentów jest zmuszonych szukać zagranicznych partnerów z powodu braku stabilnych narzędzi finansowych, co może być korzystne, ale ogranicza niezależność rynku.

Filmy Pawła Pawlikowskiego „Ida” i „Zimna wojna” oraz „Corpus Christi” Jana Komasy pokazały, że polskie filmy są w stanie zdobyć wysokie uznanie i przyciągnąć widzów z całego świata. Jednak Polska nie ma jeszcze stałej tradycji tworzenia corocznych hitów kinowych, w przeciwieństwie do Hiszpanii, gdzie Almodóvar często produkuje filmy, które odnoszą sukcesy zarówno na rynku krajowym, jak i międzynarodowym. Chociaż wyjątki są godne uwagi, nie tworzą one spójnego trendu, który mógłby regularnie zasilać rynek krajowy.

Polska jest szóstym krajem Unii Europejskiej pod względem liczby miejsc pracy w branży filmowej, zatrudniającym około 30 000 osób. Są wśród nich aktorzy, filmowcy, operatorzy filmowi oraz eksperci od dźwięku, montażu i efektów specjalnych. Porównując te liczby z Niemcami lub Francją, które mają ponad dwukrotnie więcej pracowników, widać wyraźnie, że infrastruktura polskiego rynku wciąż się rozwija.

Funkcja filmu w Polsce jest szczególnie ważna z punktu widzenia społecznego. Produkcje takie jak „Wołyń” i „Ida” wywołują intensywne dyskusje, wpływają na opinię publiczną i służą jako narzędzie interpretacji historii. Film od dawna pełni podobną rolę w Europie Zachodniej; filmy francuskie i włoskie potrafią uchwycić niepokoje społeczne i zmiany kulturowe. W Polsce coraz bardziej oczywiste staje się, że filmy są postrzegane jako narzędzie promujące dialog międzypokoleniowy i świadomość społeczną, a nie tylko jako rozrywka.

Prognozy dla polskiego rynku są dość optymistyczne. Chociaż tempo wzrostu będzie nieco wolniejsze niż w Europie Zachodniej, prognozy wskazują, że krajowa branża filmowa prawdopodobnie osiągnie poziom sprzed pandemii do 2025 r. W porównaniu ze średnią wynoszącą 11,7% dla Europy Środkowej i Wschodniej oraz 13% dla całego świata, prognozowany CAGR na lata 2022–2027 wynosi 10,8%. Wskazuje to, że polski film rozwija się, ale aby osiągnąć swój pełny potencjał, potrzebuje strategicznego wsparcia.

Polska ma silną markę artystyczną dzięki dziedzictwu Wajdy i Kieślowskiego. Tradycję tę kontynuują ostatnie osiągnięcia Szumowskiej, Pawlikowskiego i Komasy. Jednak aby przejść od roli uczestnika do lidera, polski przemysł filmowy potrzebuje stabilnego finansowania, większych możliwości koprodukcji oraz ciągłych wysiłków na rzecz budowania reputacji polskich filmowców za granicą.